NİLÜFER

Nilüfer çiçeği, aslında yaklaşık 90 türden oluşan çiçekler topluluğunu kapsamaktadır. Nilüfergiller, Nymphaeales takımına ait genellikle sucul bitkileri kapsayan bir çiçekli bitkiler familyasıdır. Bu bitkiler suda yüzerler.

Tatlı sularda yayılmış rizomlu bitkilerdir. Çok yıllık otsudurlar, rizomları ile suyun tabanına tutunurlar. Yapraklar orta büyüklükten çok büyük olanlara kadar değişir. Çiçekler su üzerinde açar ve tek bir tane olarak açar. Bu familyanın yayılışı kozmopolittir, dünyada 9 cins ve 90 kadar türle temsil edilir. (Rizom: Köklerin aşağı doğru salınması)

Türkiye’de Akdeniz bölgesinde yaygındır. Yaprakları yuvarlak bir tepsi şeklinde sadece sap kısmı hafif dar üçgen şeklinde açıktır. Yaprakların alt kısmı kahverengimsi veya kırmızımsı esmer, üst yüzeyi koyu yeşil, derimsidir. Fincan şeklinde, ortası sarı, kar beyazı çiçekleri ile gösterişli bir türdür.

Çabuk büyüyen ve sudan çıkma eğiliminde olduğundan, küçük ve sığ havuzlar için uygun değildir. 40-90 cm derinlikte suya ihtiyacı vardır. Türkiye’de çok bulunan nymphaea alba, nilüfergiller familyasına bağlı bir su bitkisi cinsidir. Cinste dünya geneline yayılmış, toplam 50 civarı tür bulunmaktadır.Nilüferin faydaları nelerdir?

Nilüfer çiçeği mikrop öldürücüdür. Çiçeğinin kokusu uyku yapar. Kalbi kuvvetlendirir. Kökleri kabız yapıcı etkisi nedeniyle ishale karşı faydalıdır. Beyaz nilüfer, sinirleri yatıştırır ve ağrıları dindirir.

ŞAKAYIK

Şakayık, oldukça dayanıklı bir bitkidir. Bitkinin toprağı nemli, humuslu ve iyi drenaj yapılmış olmalıdır. Dikimi esnasında torf ve gübre ile harmanlanmış toprak kullanılması durumunda, köklerinin güçlenmesi sağlanabilir. Üretiminde tohumla çoğaltma ve üretme kullanılsa da, aşılama yöntemi en sık kullanılan yöntemdir. Bunun nedeni ise, tohumun ekildikten iki yıl sonra ancak çimlenmesidir.

Bitki ekimin yapıldığı yıl genelde çiçek vermez. Bitki Nisan ve Haziran ayları arasında çiçek verir. Katmerli bir yapıda olan bitkinin çiçekleri bazen yarı katmerli de olabilmektedir. Tüm türlerinde koku bulunmaz. Çiğ olan bir gecenin ardından gelen aşırı sabah güneşi, tomurcuklara zarar verebilmektedir. Bu gibi nedenlerden dolayı, bitkinin binaların kuzey cephelerine dikilmesi önerilmez.

Bitki yerinin değiştirilmesinden pek hoşlanmaz. Özellikle büyüme döneminde bitkinin yeri ve toprağı değiştirilmemelidir. Dikim esnasında çok fazla dikilmesi önerilmez. Dikim yapıldıktan sonra bolca sulanması önemlidir. Kökleri oldukça fazla gelişebilen bitkinin yan yana ekimlerinde yaklaşık 90 cm. kadar mesafe bulunması gerekmektedir. Bunun yanı sıra bitkinin köklerinin sürekli olarak nemli ve serin kalması sağlanmalıdır. İlkbahar mevsiminde bitki gübrelenebilir. Kış mevsiminde donlardan korunması da gerekmektedir.

PAPATYA

• Familyası: Bileşikgiller

• Türkiye’de yetiştiği yerler: Hemen hemen bütün Anadolu. 

Mayıs ve ağustos ayları arasında çiçek açan, 20-50 cm boyunda, güzel kokulu bir yıllık otsu bitki. Yol kenarı, boş alanlarda oldukça çok rastlanır.
Yaprakları parçalı ve tüysüzdür. Çiçekler dalların ucunda küçük başçıklar (kapitulum) halinde bulunurlar. Başçıkların orta kısmında bulunan çiçekler tüp şeklinde ve sarı renkli hermafrodittir. Kenarlarda ise 15-20 tane dil şeklinde, beyaz renkli dişi çiçekler bulunur.

• Kullanıldığı yerler

Çiçek durumu başları, çiçek açmadan önce toplanarak gölgede kurutulur. Bileşiminde uçucu yağlar, rezin, acı maddeler ve fenolik bileşikler bulunur. % 1’lik
çay halinde sabahları aç karnına bir bardak içilebilir. İdrar çoğaltıcı, iştah açıcı, yatıştırıcı ve gaz söktürücü etkilere sahiptir. Basur memelerinde ağrı kesici, tedavi edici etkiye sahiptir. Boyar madde olarak da kullanılır.